Kimlere hac farzdır
وَلِلَّهِ عَلَى ٱلنَّاسِ حِجُّ ٱلْبَيْتِ مَنِ ٱسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا
Yoluna gücü yetenlerin Beytullah'ı haccetmesi, Allah'ın insanlar üzerindeki hakkıdır.
- Müslüman, ergen ve akıllı olmak
- Yolculuğa ve menasike bedenen güç yetirmek
- Malî güç: borçlar ödendikten sonra yol masrafı ve geride kalanların nafakası
- Yol güvenliği
- Kadınlar için: Hanefî ve Hanbelîlere göre mahrem veya eş; Şâfiî ve Mâlikîler farz hac için güvenilir bir toplulukla yolculuğa izin verir
Haccın üç çeşidi
| Çeşit | Açıklama | Kurban (hedy) |
|---|---|---|
| Temettu | Hac aylarında umre, ihramdan çıkma, sonra 8 Zilhicce'de hac için yeni ihram | Vacip |
| Kıran | Tek ihramla bayram gününe kadar umre ve hac birlikte | Vacip |
| İfrad | Tek ihramla yalnız hac | Vacip değil |
Yurt dışından gelen hacılar arasında en yaygını temettu haccıdır.
Mikat ve ihram
Beş mikat yeri
| Mikat | Bugünkü adı | Gelenler |
|---|---|---|
| Zülhuleyfe | Ebyâr-ı Ali | Medine |
| Cuhfe | Râbiğ yakını | Şam, Mısır, Kuzey Afrika, Avrupa (Türkiye dahil) |
| Karnü'l-menâzil | es-Seylü'l-Kebîr | Necid, Taif, Körfez |
| Yelemlem | es-Sa'diyye | Yemen, Güney ve Doğu Asya |
| Zâtüırk | ed-Darîbe | Irak |
Uçakla gelenler uçak mikat hizasına geldiğinde ihrama girer; birçoğu ihram elbisesini uçağa binmeden giyer.
İhrama girmek
- 1
Hazırlık
Tırnakları kesin, istenmeyen tüyleri temizleyin, gusül abdesti alın. Erkekler ihramdan önce bedenlerine koku sürebilir.
- 2
İhram kıyafeti
Erkek: dikişsiz iki beyaz örtü ve topukları açık bırakan terlik. Kadın: peçe ve eldiven olmadan normal tesettürlü kıyafeti.
- 3
Niyet ve telbiye
لَبَّيْكَ ٱللَّهُمَّ لَبَّيْكَ، لَبَّيْكَ لَا شَرِيكَ لَكَ لَبَّيْكَ، إِنَّ ٱلْحَمْدَ وَٱلنِّعْمَةَ لَكَ وَٱلْمُلْكَ، لَا شَرِيكَ لَكَ
Labbayk Allahumma labbayk, labbayka la sharika laka labbayk, innal-hamda wan-ni'mata laka wal-mulk, la sharika lak
Mikatta niyet edin ve telbiyeye başlayın, sıkça tekrarlayın.
İhram yasakları
- Saç veya tırnak kesmek
- Koku veya kokulu ürün kullanmak
- Erkekler: dikişli elbise giymek ve başı örtmek
- Kadınlar: yüzü peçeyle örtmek ve eldiven giymek
- Kara hayvanı avlamak
- Nikâh akdi ve cinsel ilişki
- Tartışma, çirkin söz ve günah
Rükünler ve vacipler
Arafat vakfesi ve ziyaret tavafı (ihram şarttır).
İhram, Arafat, ziyaret tavafı, sa'y, tıraş ve bunların sırası.
İhram, Arafat, ziyaret tavafı ve sa'y.
İhram, Arafat, ziyaret tavafı ve sa'y.
Bir rüknü terk etmek haccı geçersiz kılar. Mikattan ihrama girmek, Müzdelife'de vakfe, şeytan taşlama veya veda tavafı gibi bir vacibi terk etmek ceza kurbanıyla (dem) telafi edilir.
Gün gün hac
- 8 Zilhicce
Terviye günü — Mina
(Temettu yapanlar) ihrama girin, Mina'ya gidin ve orada öğle, ikindi, akşam, yatsı ve ertesi sabah namazını kılın; dört rekâtlıları kısaltarak.
- 9 Zilhicce
Arefe günü
Güneş doğduktan sonra Arafat'a gidin. Zevalden güneş batıncaya kadar duayla vakfe yapın — “Hac Arafat'tır.” Öğle ve ikindiyi cem ederek kılın. Güneş batınca Müzdelife'ye hareket edin.
- 10'u gecesi
Müzdelife
Akşam ve yatsıyı cem ederek kılın, açık havada geceleyin, taş toplayın ve sabah namazından sonra yola çıkın.
- 10 Zilhicce
Kurban Bayramı'nın ilk günü
Akabe cemresine yedi taş atın, kurbanı kesin, tıraş olun (ilk tahallül), sonra ziyaret tavafını ve sa'yi yapın.
- 11–12 Zilhicce
Teşrik günleri — Mina
Mina'da kalın ve zevalden sonra üç cemreye de yedişer taş atın, küçükten büyüğe. 12'sinde güneş batmadan ayrılabilirsiniz.
- 13 Zilhicce
Son taşlama (isteğe bağlı)
Kalanlar üç cemreyi bir kez daha taşlar.
- Ayrılmadan önce
Veda tavafı
Mekke'den ayrılmadan önce yapılan veda tavafı (hayızlı kadınlar muaftır).
Umre nasıl yapılır
- 1
Mikatta ihram
Gusül, ihram kıyafeti, umre niyeti ve telbiye.
- 2
Tavaf
Hacerülesved'den başlayarak saat yönünün tersine Kâbe etrafında yedi şavt. Erkekler sağ omzu açar (ıztıbâ) ve ilk üç şavtta çalımlı yürür (remel). Makam-ı İbrahim'in arkasında iki rekât kılın ve zemzem için.
- 3
Sa'y
Safa ile Merve arasında, Safa'dan başlayıp Merve'de biten yedi şavt; zikir ve duayla.
- 4
Tıraş (halk veya taksir)
Erkekler başını tıraş eder (efdal) veya kısaltır; kadınlar parmak ucu kadar keser. Umre tamamlanır ve ihram yasakları sona erer.
Sorular
Sıkça sorulan sorular
Umre farz mıdır?
Şâfiî ve Hanbelîlere göre ömürde bir kez farzdır; Hanefî ve Mâlikîlere göre müekked sünnettir.
Başkası adına hac yapılabilir mi?
Evet, vefat etmiş veya sürekli aciz olan biri adına (bedel hac); vekilin önce kendi haccını yapmış olması şartıyla.
Hacca gitmeyenler Zilhicce'nin ilk on gününde ne yapmalı?
Salih amelleri, tekbiri ve zikri artırın, Arefe günü oruç tutun ve Kurban Bayramı'nda kurban kesin. Kurban kesmeye niyet edenler 1 Zilhicce'den itibaren saç ve tırnak kesmez.